Du benytter en utdatert nettleser som Vinmonopolet.no ikke lenger støtter

Vennligst last ned en av følgende oppdaterte, gratis og gode nettlesere:

Vi ønsker deg velkommen igjen.

Mjød - gudedrikken til vikingane

mjød-iStock_23600791.jpg

Mjød er ikkje øl. I mjød er det biene som står for handverket.

Tekst:
Vinmonopolet

foto

Foto:
istockphoto.com

Det korn og druer er for øl og vin, er honning for mjød. For å lage mjød må honningen løysast opp i vatn og gjærast. På same måten som i handverksbrygging er tilnærminga til mjødprodusentane ein smule anarkistisk. Alt er lov. Tilsetningar av ulike slag som urter, krydder, frukt og bær er vanleg. Mjøden slik vi har kjent han i Noreg, har hatt høg alkohol, vore søt og hatt ganske høg pris. No finst det òg tørre, musserande mjødtypar med lågare alkoholprosent.  
 

Gudedrikken til vikingane

 
Sjølv om dei fleste av oss assosierer denne drikken med vikingtida, var antakeleg mjøden til vikingane annleis enn den vi har i dag. Dessverre veit vi lite om korleis dei laga sine brygg, men sannsynlegvis var deira mjød sur som ein lambic. Honning var verdifullt og sjeldan, og mjød var gjerne berre for eliten i samfunnet på den tida. 
 

Game of Thrones-effekten

 
Inntil nyleg har mjød vore ein obskur drikk mest for dei som har vore ekstra interesserte i det norrøne. No er det i endring, mykje på grunn av tv-seriar som Game of Thrones og noko på grunn av interessa for handverksbrygg. I USA ser ein ein eksplosiv auke i mjødsalet, og fleire handverksbryggjeri i både Noreg, Sverige, Danmark, England og Tyskland har begynt å produsere mjød. 
 

Spesielle mjødkategoriar 

 
Det er definert mange ulike kategoriar av mjød, først og fremst ut frå kva ingrediensar som blir tilsette. Uansett tilsetjing skal honningkarakteren i drikken ikkje overdøyvast, men vere mogleg å kjenne.
 
Her finn du ei oversikt over dei viktigaste kategoriane:
 
Fruktmjød 
 
Mange tilset frukt i mjøden. Undergruppa Cyser blir blanda med eple og kan minne litt om sider, mens Pyment blir laga med druer. Melomel er mjød der ein for eksempel blandar inn sitrus, tørka frukt eller ulike tropiske frukter. 
 
Bærmjød
 
Kva bær som helst kan brukast, for eksempel bringebær, jordbær, blåbær, rips og tyttebær.
 
Kryddermjød
 
Mjød kan tilsetjast krydder, urter eller grønsaker. Her kan du finne alt frå roser og ingefær til chili og sjokolade. 
 
Braggot
 
Mjød laga med malt blir nesten som ei blanding mellom øl og mjød og skal vise eigenskapar frå begge. Braggot kan innehalde humle, men treng ikkje å gjere det.
 
Eksperimentell mjød 
 
Mjød som ikkje passar inn i nokon kategoriar, hamnar her. Det kan for eksempel vere bruk av alternativ gjær, som brettanomyces, belgisk lambikgjær etc. Fatlagring er i seg sjølv ikkje eksperimentelt, men lagring i for eksempel brukte bourbon-fat vil vere det.